Bodeminformatie (OVAM)
Bij de verkoop van een woning, appartement of grond in Vlaanderen ben je wettelijk verplicht om een bodemattest voor te leggen. Dit attest wordt afgeleverd door de OVAM (Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij) en geeft aan of er voor jouw perceel informatie bekend is over bodemverontreiniging. Op deze pagina leggen we uit wat het bodemattest precies inhoudt, wanneer je het nodig hebt, hoe je het aanvraagt en wat het kost.
Wat is een bodemattest?
Het bodemattest is een officieel document van OVAM dat de gekende bodemstatus van een kadastraal perceel weergeeft. Het vermeldt of er bij OVAM dossiers gekend zijn over bodemverontreiniging, lopende onderzoeken of saneringswerken. Het attest geeft dus aan of de grond "schoon" is of dat er aandachtspunten zijn.
Wat staat er op het attest?
Het attest bevat de kadastrale gegevens van het perceel en een overzicht van eventuele bodemgerelateerde dossiers. Er zijn drie mogelijke uitkomsten:
- Geen dossier gekend: er is bij OVAM geen informatie over verontreiniging. Dit is het meest voorkomende geval.
- Dossier zonder saneringsplicht: er is een dossier, maar er is geen actieve sanering nodig (bijvoorbeeld een afgerond historisch dossier).
- Dossier met saneringsplicht: er loopt een onderzoek of er is een sanering vereist. Dit kan gevolgen hebben voor de verkoop.
Wanneer heb je een bodemattest nodig?
Het Vlaamse Bodemdecreet schrijft voor dat bij elke overdracht van grond in Vlaanderen een geldig bodemattest moet voorgelegd worden. Dit geldt bij:
- Verkoop van een woning, appartement, bouwgrond of landbouwgrond.
- Schenking van onroerend goed.
- Ruil van percelen.
- Inbreng in een vennootschap of andere zakelijke rechten.
Timing
Het bodemattest moet beschikbaar zijn vóór het ondertekenen van het compromis. De notaris zal het attest opvragen of controleren voordat de akte verleden wordt. Vraag het attest dus ruim op voorhand aan.
Hoe vraag je een bodemattest aan?
- Ga naar de OVAM-webapplicatie voor bodemattesten: ovam.be/webloket-bodemattesten.
- Meld je aan met je eID of itsme.
- Zoek het perceel op basis van het kadastraal perceelnummer of het adres.
- Betaal online (€ 50 per perceel, tarief 2025).
- Je ontvangt het bodemattest digitaal, doorgaans binnen 14 werkdagen.
Spoedprocedure
Heb je het attest dringend nodig? OVAM biedt een spoedprocedure aan waarmee je het attest sneller ontvangt. De kost is hoger dan bij een standaardaanvraag. Raadpleeg de OVAM-website voor actuele tarieven en doorlooptijden.
Tip: laat de notaris het regelen
In de praktijk vraagt de notaris het bodemattest vaak zelf aan als onderdeel van het verkoopsdossier. Informeer bij je notaris of hij/zij dit voor jou doet. De kost wordt dan doorgerekend.
Wat kost een bodemattest?
Het standaardtarief bedraagt € 50 per kadastraal perceel (tarief 2025). Verkoop je een woning die op meerdere kadastrale percelen ligt, dan betaal je per perceel.
- Standaardprocedure: € 50 per perceel, levering binnen 14 werkdagen.
- Spoedprocedure: hogere kost, snellere levering (check actueel tarief bij OVAM).
- Wie betaalt? De verkoper. Dit is wettelijk vastgelegd in het Bodemdecreet.
Wat als er verontreiniging vermeld staat?
Een vermelding op het bodemattest betekent niet automatisch dat je niet kan verkopen. Wel heeft het gevolgen:
- Je moet de koper volledig informeren over de inhoud van het attest.
- Bij een actieve saneringsplicht kan OVAM voorwaarden opleggen aan de overdracht.
- De koper kan de koopprijs onderhandelen op basis van de bodemstatus.
- De notaris zal de informatie opnemen in de verkoopovereenkomst en de akte.
Historische verontreiniging
Sommige percelen hebben een historisch dossier (bijv. door een vroegere industriële activiteit) dat ondertussen is afgesloten. In dat geval vermeldt het attest het dossier, maar is er geen actieve saneringsplicht meer. Dit komt vaker voor dan je denkt en hoeft de verkoop niet te blokkeren.
Veelgemaakte fouten
- Te laat aanvragen: het bodemattest is nodig vóór het compromis. Reken op minstens 14 werkdagen voor een standaardaanvraag.
- Verkeerd perceelnummer: controleer het kadastrale perceelnummer op je eigendomsakte of via het kadaster.
- Meerdere percelen vergeten: sommige eigendommen bestaan uit meerdere kadastrale percelen. Vraag voor elk perceel een attest aan.
- Informatieplicht negeren: als het attest iets vermeldt, moet je de koper informeren. Dat niet doen kan leiden tot juridische problemen na de verkoop.
Veelgestelde vragen
Is bodeminformatie verplicht bij elke verkoop in Vlaanderen?
Ja. Bij elke overdracht van grond (verkoop, schenking, ruil, inbreng in vennootschap) in Vlaanderen moet de verkoper een bodemattest voorleggen. Zonder geldig bodemattest kan de notaris de akte niet verlijden. De verplichting geldt ongeacht of het om bouwgrond, een woning met tuin of landbouwgrond gaat.
Wat kost een bodemattest bij OVAM?
Het standaardtarief voor een bodemattest bij OVAM bedraagt € 50 per kadastraal perceel (tarief 2025). Als je meerdere percelen tegelijk aanvraagt, betaal je per perceel. Het attest wordt digitaal afgeleverd nadat de betaling verwerkt is.
Hoe lang duurt het om een bodemattest te ontvangen?
Bij een standaardaanvraag ontvang je het bodemattest doorgaans binnen 14 werkdagen. Er bestaat ook een spoedprocedure waarmee je het attest sneller ontvangt, maar die is duurder. Plan je aanvraag ruim op voorhand zodat het attest klaar is voor het compromis.
Wat als er bodemverontreiniging vermeld staat op het attest?
Als het attest een dossier vermeldt (bijvoorbeeld historische verontreiniging), betekent dat niet automatisch dat je niet kan verkopen. Wel moet je de koper informeren. Afhankelijk van de ernst kan er een saneringsplicht gelden. De notaris en OVAM kunnen je verder adviseren over de specifieke gevolgen.
Wie betaalt het bodemattest: koper of verkoper?
De verkoper is wettelijk verplicht het bodemattest aan te vragen en te betalen. De kost (€ 50 per perceel) is voor rekening van de verkoper. Dit is vastgelegd in het Vlaamse Bodemdecreet.
Handige links
- OVAM webloket bodemattesten: ovam.be/webloket-bodemattesten
- OVAM — informatie over bodem: ovam.be/particulieren/bodem
Gerelateerde gidsen
- Checklist: je woning verkopen — alle verplichte documenten
- Wat is een EPC? — energieprestatie van je woning
- Asbestattest — verplicht voor gebouwen van vóór 2001
- De notaris bij verkoop — rol, kosten en stappen
- Compromis tekenen — de voorlopige verkoopovereenkomst
Aan de slag
Zelf verkopen en kosten besparen? Meld je gratis aan en ontvang duidelijke stappen en tips.
